Ontharden: samen werken aan een groenere gemeente

Berlaar zet in op ontharding

Dat betekent dat we op verschillende plaatsen overbodige verharding, zoals beton, klinkers of asfalt, verwijderen en vervangen door groen of waterdoorlatende oplossingen. Denk aan gras, bloemen, struiken of bomen, maar ook halfverhardingen zoals grasdallen, kiezelweides of waterdoorlatende klinkers kunnen hiertoe bijdragen.  Toch gaat onze voorkeur naar het volledig ontharden wat het meest efficiënt is. 

Waarom doen we dat?

Omdat ontharden een belangrijke rol speelt in het klimaatbestendig maken van onze leefomgeving. Vlaanderen is namelijk één van de meest verharde regio’s van Europa. Hierdoor kan regenwater minder goed in de bodem dringen, warmen straten en pleinen sneller op en verlaagt de leefkwaliteit in de straten.  

Door verharding te verwijderen, infiltreert regenwater opnieuw in de bodem en vult tegelijk onze grondwaterreserves beter aan.  Deze hebben we nodig tijdens steeds langer durende droge periodes.   Als we bovendien regenwater bufferen in wadi’s en grachten, verminderen we de kans op wateroverlast bij hevige regenbuien.  Dit regenwater kan vertraagt infiltreren in de bodem ipv weg te spoelen via onze gemengde of regenwaterriolering.  Ook je eigen regenwaterput is een schakel in de buffering om wateroverlast te bestrijden.  Je regenwater herbruiken is dan cruciaal.  Door een verloop in je regenwaterput creëer jij een extra buffervolume bij hevige regenbuien. 

Daarnaast zorgt extra groen voor verkoeling tijdens warme periodes. Planten en bomen houden warmte minder vast dan beton en asfalt en zorgen via schaduw en verdamping voor een aangenamere temperatuur. Zo maken we onze straten en pleinen comfortabeler en gezonder.  

We namen de proef op de som

 Meten is weten

Ontharden heeft ook positieve effecten op de natuur en biodiversiteit. Groene zones bieden ruimte aan planten, dieren en nuttige insecten. Bovendien zorgen planten en bodems voor CO₂-opslag en een betere luchtkwaliteit.  

Groene zones vragen onderhoud, maar ook verharde oppervlakken moeten onderhouden en hersteld worden en dit is vaak duurder op lange termijn. 

Wat als het voetpad verdwijnt? 

We bekijken elke locatie grondig voordat we ontharden. Voetpaden verdwijnen enkel op plaatsen waar dit veilig en verantwoord is. Daarbij houden we rekening met onder andere verkeersdrukte, zichtbaarheid, snelheid van voertuigen en alternatieve looproutes.  

Minder strakke straten zorgen voor meer rust én veiliger verkeer. Bestuurders passen hun snelheid vaak spontaan aan wanneer de straat gedeeld wordt met voetgangers. We streven naar een eerlijkere verdeling van de ruimte met meer plaats voor alle weggebruikers. 

De ontharde zones worden bewust ingericht met gras, bloemen, struiken of andere groene oplossingen die passen bij de locatie. We kiezen beplanting die duurzaam en onderhoudsvriendelijk is en zorgen voor een verzorgde uitstraling van het straatbeeld. 

Ook kleine ingrepen maken een verschil

Elke vierkante meter telt. Kleine onthardingsprojecten, zoals het vergroenen van een stoep, pleintje of parkeerstrook, dragen bij aan een groter geheel. Samen maken al die kleine stappen onze gemeente groener, aangenamer en beter bestand tegen klimaatverandering.